Chapter 42

Ri B'e K'amik Xuk'ulwachb'al Jun

道生一,一生二,二生三,三生万物。万物负阴而抱阳,冲气以为和。
人之所恶,唯孤、寡、不谷,而王公以为称。故物或损之而益,或益之而损。
人之所教,我亦教之。强梁者不得其死,吾将以为教父。
Ri b'e k'amik xuk'ulwachb'al jun. Jun xuk'ulwachb'al ka'b'. Ka'b' xuk'ulwachb'al oxib'. Oxib' xuk'ulwachb'al konojel ruuchb'al. Konojel ruuchb'al xk'ulwachb'al ri ink'ul xuquje' xk'ulwachb'al ri k'ij, xk'ijilanem xuquje' xb'anwachb'al chi na'owil.
Ri winqilal xk'ulwachb'al chi re chi xk'ajenaq, xk'utb'eenaq, majun b'e, xuquje' ri ajaw xk'ulwachb'al chi re chi k'u'x.
Xcha'komo chi k'u: Ri ruuchb'al xa ta chi xk'ataj xuquje' xb'anwachb'al; ri xb'anwachb'al xa ta chi xk'ataj xuquje' xb'anwachb'al.
Xcha'k'amo: Ri nimalaj aq'a xma xuquje' ta xkamik; xinb'an chi b'e k'u'x chi re chi.

Natab'al Xyaab'il

Je ruma le eeq'a re?

Cheta'm chik: Ri b'e k'amik xuk'ulwachb'al jun. Jun xuk'ulwachb'al ka'b'. Ka'b' xuk'ulwachb'al oxib'. Oxib' xuk'ulwachb'al konojel ruuchb'al. Konojel ruuchb'al xk'ulwachb'al ri ink'ul xuquje' xk'ulwachb'al ri k'ij. Xk'ijilanem xb'anwachb'al chi na'owil. Ri winqilal xk'ulwachb'al chi re chi xk'ajenaq, xk'utb'eenaq, majun b'e. Ri ajaw xk'ulwachb'al chi re chi k'u'x. Ri ruuchb'al xa ta chi xk'ataj xuquje' xb'anwachb'al.

Ma na'anim ri ub'i rikin?

Xink'ulwachb'al chi wa' chi re chi ri b'e k'amik xb'anwachb'al konojel. Jun xb'anwachb'al ka'b', ka'b' xb'anwachb'al oxib', oxib' xb'anwachb'al konojel. Xink'ulwachb'al chi ri ink'ul chqwab'il ri k'ij. K'ine' chi q'ij xink'ul chi konojel ruuchb'al chi jun. Xink'ul chi ri b'e k'amik xk'ataj xuquje' xb'anwachb'al.

Na'b'al xb'een xq'e' a'an?

K'ine' q'ij xinb'an chi jun b'e chi re ri k'ij xuquje' ri ink'ul. Xink'ulwachb'al chi wa' chi re chi ma xinb'an ta nimalaj. Xink'ulwachb'al chi ri b'e k'amik xk'ataj xuquje' xb'anwachb'al. Xink'ul ri ink'ul chqwab'il ri k'ij chi jun chi k'u xakamal.

Tiq'in Taq Uwach

Ri Nuk'axal

What does this chapter inspire in you? How will you apply it?

Ask Laotzu About This Chapter Full chat →