Chapter 50
Ka Moemoeā o ke Ala ʻAʻole Make
Kumumua
盖闻善摄生者，陆行不遇兕虎，入军不被甲兵。兕无所投其角，虎无所措其爪，兵无所容其刃。夫何故？以其无死地。
Unuhi
ʻO nā mea kahakai o ke ola, he ʻekahi o nā ʻumi; ʻo nā mea kahakai o ka make, he ʻekahi o nā ʻumi; a ʻo ka poʻe kānaka e neʻe ana i ka make ma o ke ola, he ʻekahi o nā ʻumi.
He aha laila? No ka mea, ua paʻapū lākou i ke ola me ka nui loa.
Ua lohe nō maopopo iaʻu, ʻo ka poʻe ʻike i ka mālama ʻana i ke ola: i ka hele ʻana ma ka uka, ʻaʻole lākou e hōʻea i ke kualoa a i ʻole i ka liona; i ka hele ʻana i ka pūʻali, ʻaʻole lākou e loaʻa i ke koʻokoʻo kaua. ʻAʻole kualoa kona bana kona bana iho; ʻaʻole liona kona miki; ʻaʻole kaua kona pale.
He aha laila? No ka mea, ʻaʻole o lākou wahi make.
Nōnōmea Hohonu
He aha kēia paukū e pili ana?
He aha ka pane: ʻO ke ola a me ka make, ʻelua ʻaoʻao o ka moe. Ua kaawale ʻia nā kānaka i ʻekolu pūʻulu: ka poʻe neʻe aku i ke ola, ka poʻe neʻe aku i ka make, a me ka poʻe neʻe aku i ka make ma o ke ola. ʻO ka poʻe nui loa, ua nāueue lākou i ke ola a lilo i make. ʻOiai ʻo ka poʻe akahai, ʻaʻole lākou e komo i ka make.
Pehea ka pilina iaʻu?
I koʻu nohona, alakaʻi ʻia au e ka makemake nui e ola lōʻihi a hoʻomau i ka waiwai. Akā, hōʻike mai kēia moe: i ka nui loa o ke kua i ke ola, neʻe nō au i ka make. ʻO ka huaʻoli ʻaʻole e loaʻa i ka haʻahaʻa ʻana aku i ke ola, aka, ma ka haʻalele ʻana aku i ka pale ʻana.
He aha kaʻu e hana ai i kēia lā?
I kēia lā, e haʻalele au i ka manaʻo e kaumaha i koʻu ola lōʻihi. Pēlā, e hōʻea au i ka poʻe ʻāliʻi akahai: e kiʻi au i nā mea nui o kēia lā—ka lā, ka mālie, ke aloha o koʻu poʻe makua. ʻAʻole au e haʻi aku: e ola au i nā makahiki ʻehiku—aka, e ola au i kēia lā me ka nui.
Nā Moʻo Pili
Kuʻu Manaʻo
He aha kā kēia moʻo e hoʻāla ai iā ʻoe? Pehea ʻoe e hoʻohana ai?