Capítulo 50
Kuchik Tu'ux K'áak'elo', Bisik Tu'ux Chan Ché'elo'
Ts'áakab
盖闻善摄生者,陆行不遇兕虎,入军不被甲兵。兕无所投其角,虎无所措其爪,兵无所容其刃。夫何故?以其无死地。
Bey sáan k'áat anil
Bix k'a'abet
¿Taak u t'àan le junp'éel k'áatechelo'?
K'àabe' t'an k'iin, ku bisiko' ti' k'áak'elo', ku tsoliko' ti' chan ché'elo'. Jump'éel lajunáalo' ti' jump'éel ka'ap'éel bix wíiniko' ku maniko' ti' k'áak'elo' tu'ux ku bixb'altiko'. Jump'éel lajunáalo' ku maniko' ti' chan ché'elo'. Beyxan jump'éel lajunáalo' ku xáantiko' u k'áak'elo' ichil le k'áak'el bix ku maniko'. Beyxan le ba'ax ku p'isiko' ti' k'áak'elo', le ma tzekpesiko' ti' u kuxtiko'. Bey ku ta'iko', le ba'ax ku na'atsiko' u kuxtiko', ma chukulo' ti' le áak', le ma ja'iko' ti' le báalam, le ma xáantiko' u pàak'elo' ichil le áalkab'il. Beyeti, le ma ja bix wáahiko' tu'ux chan ché'elo'.
Ta'an u xáant in wáanil?
K'a'abet in xáantik u kanik le ba'ax k'àabe' t'an k'iin ku k'ubéesiko' ti' in kuxtiko'. Bey k'àabe' t'an k'iin ku p'isiko' ti' k'áak'elo' ku xáantiko' jump'éel áalam, bey le xáalba ku xáantiko' u kuxtiko' ti' jump'éel k'áak'el bix. Beyuba, k'a'abet in tzekpesiko' le ma tzekpesiko', k'a'abet in p'atiko' u kanik le kuxtiko'. K'a'abet in na'atsiko' bix kuchba tu'ux chan ché'elo', bix ma ja wáahiko' tu'ux ku tzekpesiko' u kuxtiko'. Beyeti, k'a'abet in xoklikuba le áalam bey jump'éel kuxtik tzekpesiko', ma ja p'isiko' ti' k'áak'elo'.
Ba'ax k'áatij wenáajo' ho'olal?
K'iin a manik, ka'anaatik le kuxtiko' bey jump'éel p'isiko' ma k'a'abet. Ma kuxtik p'isiko' ti' k'áak'elo', ma p'istiko' in kuxtiko' ti' jump'éel áalam kaxtik u tsoliko' in k'áak'elo'. P'erey, ka'anaatik u k'áak'elo' bey jump'éel kuxtik tzekpesiko', ka tsoliko' jump'éel áalam kuncel. Beyeti, k'a'abet in tzekpesiko' le ma p'isiko' ti' in kuxtiko', k'a'abet in kuxtiko' bey jump'éel xoklikuba, ma ja bixb'altiko'.
Kaambal u yáax k'o'ol
In k'iinmixáan
Ta'an u yúuchul le kaambalo'? Ta'an u chukpahal jaatsil kuxtal?