Chapter 47

Ma xk'ol Restwachil Ink'ana'ak

不出户,知天下;不窥牖,见天道。其出弥远,其知弥少。
是以圣人不行而知,不见而名,不为而成。
Ma xk'ol restwachil xb'anik, xink'ut k'utankil ruum. Ma xk'ol ch'utb'il na'oj, xink'ut wankil ruum rub'ee'. Saqsante' xb'anik chi ru, xink'ut q'axankil na'ox. Ruum k'ini, le q'alajil taqena xk'ol na'ox xma saqsa wi', xk'ut wankil xma t'ane'k xb'anik, xwanq'i xma xya'tajik. Leb'ane', le k'ajolab' xk'ut wankil ruum rub'ee' xma xk'ol restwachb'il.

Natab'al Xyaab'il

Je ruma le eeq'a re?

Le ru xk'utankil chi wankil xk'ol b'i ruum rub'ee' junam nimaq. Ma xk'ol na'ok xk'ut k'utankil ruum. Saqsa wi' le xk'ol ru, mas nimaq le xma xk'ut. Leb'ane', le q'alajil taqena xk'ol rub'ee' xma xk'ol restwachil. Xk'ut wankil ruum na'ox, xk'ut xma t'ane'k, xwanq'i xma ya'tajik. Le rub'ee' junam nimaq chi k'ij — le xk'ut wankil ruum le xma t'ane'k wi'.

Ma na'anim ri ub'i rikin?

Xink'ut wankil na'ox xk'ol ru, xink'ol b'i xk'utankil ruum rub'ee'. Wa'in xink'ol saqsa wi', xink'ol nimaq b'i xk'ut, xink'ol t'ane'k xk'ut wankil. Leb'ane' xink'ut chi le rub'ee' nimaq: le wankil chi na'ox, le wankil chi atinb'il. Wa'in xink'ut xk'ol ruum rub'ee' xma xk'ol restwachil.

Na'b'al xb'een xq'e' a'an?

Q'alaj xb'ihik chi rub'ee'! Ma saqsa restwache', ma xk'ol b'i ch'utb'il na'oj, chi xb'anik wa'in xink'ol wankil ruum rub'ee'. Xk'ol na'ox xk'ut wankil, xk'ut xma t'ane'k wi', xk'ut xma ya'tajik. Leb'ane' ma xya'tajik xb'anik.

Tiq'in Taq Uwach

Ri Nuk'axal

What does this chapter inspire in you? How will you apply it?

Ask Laotzu About This Chapter Full chat →