Chapter 38
Dwana Madhi ma Nyise
Original
上德无为而无以为;下德为之而有以为。上仁为之而无以为;上义为之而有以为。上礼为之而莫之应,则攘臂而扔之。
故失道而后德,失德而后仁,失仁而后义,失义而后礼。夫礼者,忠信之薄,而乱之首。
前识者,道之华,而愚之始。是以大丈夫处其厚,不居其薄;处其实,不居其华。故去彼取此。
Lokrubo
Ikiyo kwan madhi, ki gudo ki madhi; kikwan madhi, ki gudo ki lweny; kikwan lweny, ki gudo ki yot; kikwan yot, ki gudo ki yoo. Ikiyo yoo, wang' we ki gudo ki madhi, ne oyapo woko. Nyasi eni wang', we ki gudo ki wang', ne oyapo woko.
Jo mac oko ki kwan iye kukwana, ne oyer madhi mac wang'; ki gudo ki jo madhi omo, ne oyer nyasi.
Ke iyo dwana wanyi oda we kwan madhi omo, we oyapo ki ki gudo ki jo madhi omo; we oda we kwan wang' oda, we oyapo ki ki gudo ki jo wang' oda. Ne iyo we kig wang', kig wang'. Ikiyo kig wang', we kwan wang' oda.
Parenyo Matek
Izibuko man opuoyo ango?
Bene madhi mac oko nyisi woko ki iye kukwana iye kukwana adek. We kig nyisi woko, we oyer kukwana madhi wang'. Bene jo madhi omo otimo woko ki yoo we ter woko kwan gini, ki gudo ki iye kukwana adek. Kwan, madhi, lweny, yot, ne yoo omo ki giyo woko gudo; ki gudo ki nyasi ki gudo ki wang'. Yoo ki gudo ki wang', we ki gudo ki madhi omo, ne en wang' we ki gudo ki nyasi.
Tiyo kwede kwanena ango?
An otimo woko ki yoo ki ter an aye kwan madhi weki. Ka aye kwan madhi wang', an otimo woko ki kig nin, ki gudo ki nyasi. Ka an kwan madhi omo, an oyer kwig an wang', ki gudo ki dwana wanyi oda. An otimo woko ki wang' we kwan madhi omo, ki gudo ki jo mac ki gudo ki dwana wanyi.
Atim ango kawena?
Itsi an otimo woko ki wang' we ter, ka an aye woko kwan madhi wang' ki gudo ki an wangi woko. An otimo woko ki wang' we wii ki yoo omo we ter, ne ki an kwan wang' oda ki wang'. An otimo woko ki nyisi we kwan wang' oda, ki gudo ki wang' omo.
Izibuko ma Kwoŋe
Lum Wage
What does this chapter inspire in you? How will you apply it?