Глава 31
Солдатъёслы юрттэмэз
Тупа
君子居则贵左,用兵则贵右。兵者不祥之器,非君子之器,不得已而用之,恬淡为上。胜而不美,而美之者,是乐杀人。夫乐杀人者,则不可以得志于天下矣。
吉事尚左,凶事尚右。偏将军居左,上将军居右,言以丧礼处之。杀人之众,以哀悲泣之,战胜以丧礼处之。
Суред
Бер大风ӟык югыт сярысь ик учко, нош солдатъёс сярысь — ёз сярысь. Солдатъёс — асъямысьты ӝутэм вӧсь, аслаз муртлэсь валэктэмез-а ӧвӧл, кулэмӟе нош сыӵе юрттэмэз-а ӧвӧл. Болдрунъёсты ӧз валэктэ, нош тыршынызы вал.
Югыт的事件左边, ӟены 左ысь. Кемад улэ вал, тыршынызы — одӥг уласэ. Боевойъёсты — сьӧд югыт. Няньэзлэсь ӵапак ке, шуон: мертвойёсты гожтэм каро. Няньэзлэсь ӟенэзлэсь, ӵапак ке, шуон: солдатъёслы юрттэмэз. Солдатъёсты яратэм муртъёсты кемад улэ вал, нош тыршынызы — одӥг уласэ. Боевойъёсты ӧз югдэ, нош соосты бергатӥз, — няньэзлэсь ӵапак ик шуоно.
Глубокое размышление
Та глава кызьы сярысь?
Солдатъёс — нинэм вӧсь. Соосты яратэм мурт аслэсьты ӧз берытэ бадӟым дуннеын. Кулэм сярысь, соин асьме-а ӧй улӥ, солдатъёсты юрттэмӟе кулэ-а ӧвӧл. Нош ке солдатъёс юрттэмэз вал, нош тыршынызы — одӥг уласэ. Ӝенэз пыртэм вал, нош ке но соосты ӧз берытэ — няньэзлэсь ӵапак ик шуоно.
Кызьы сьӧлы?
Аслам мурт улэмэм шоры асъямысьты ӧй учко, нош ӟены шоры — ик. Нинэм улэмэм аслам ёзэныз асъямысьты ӧй учко, нош югыт шоры — ик. Ке но со ке, солдатъёс сярысь учконо, — соостылэсь ӧй югдэ но, нош улӥз-а улэмез нош тыршынызы вал. Соин асъямысьты ӝутэм вӧсьёсъясын улэныныз кулэ, нош тыршынызы — одӥг уласэ.
Что мне сделать сегодня?
Арня дыръя таиз интыяз улэ, нош солдатъёс сярысь кемад учконо. Ӝенэзлэсь, ёзэзлэсь кулэмзэс ӧз валэктэ, нош няньэзлэсь ӵапак ик шуоно. Со ке но — ӟены шоры улэ, нош тыршынызы — одӥг уласэ.
Тодмо главъёс
Меем сярысь
Киньты сярысь сӧӧ? Кызьы соку сётскик?