Chapter 69

Ndinga ya Makanda

用兵有言:吾不敢为主而为客,不敢进寸而退尺。
是谓行无行,攘无臂,扔无敌,执无兵。
祸莫大于轻敌,轻敌几丧吾宝。故抗兵相加,哀者胜矣。
Basidi kua zitu za makanda: Ndozanga kunata mpungi kansi ndiena nkomi. Ndozanga kwenda tula kamba kansi ngieti bu ngieti mu nima. Disu diyi i kwikila kwikila, konso yayi yina yimpi yayi yifwama. Yimbi yayi i kwikila kwikila, konso yayi yina konso yayi yifwama. Lukwikilu lua mbuta luyindana; yayi ya mvula kuna mbuta, ngieti vula m'vula! Nsangulu amosi wa mbuta udi wonga ko, udi sadila nzengele kuu! Nlonga wa mbuta udi sadila nzengele, sadilanga nsangulu amosi!

Makanisi ya Nda

Lukanda lowo etangaka na nki?

Sola yayi ikubikila mbote ya makanda ya kitonto. Ndozanga kunata mpungi kansi ndiena nkomi, kadi kunata mpungi kuvwidila kwikila. Ndozanga kwenda tula kamba, kadi ngieti bu mu nima kuvwidila ku mana. Yimbi yayi i kwikila kwikila, konso yayi yina yimpi yayi yifwama. Nlonga wa mbuta udi sadila nzengele, sadilanga nsangulu amosi wa mbuta udi wonga ko. Lukwikilu lua mbuta luyindana; nlonga wa mbuta udi sadila nzengele kuna nzengele amosi, ngieti vula m'vula.

Luzolele bwanki na moyo na ngai?

K' nzila ye ye, nkengi m'buta wa ngyeje. Ndozanga kunata mpungi mu ndinga ye ye, kansi ndozanga kwenda tula mu nima. Kadi nkengi nzangu ya nzengele, kadi nzangu ikubikila mbote nzengele. Kadi k' nzila ye ye, nkengi m'vula kuna mbuta, kadi nlonga wa mbuta udi wonga ko. Ngyenda mu nima kuvwidila ku mana, kadi kwikila kwikila kuvwidila ku zingila.

Nakosala nki lelu?

Lero, kana udi wonga ko kuna yimbi ye yayi, ngieti kwenda mu nima kuvwidila ku mana. Ngieti kwikila mu nzangu kuvwidila ku nyinga. Ngieti sadila nzengele mu ndinga ye ye, kadi kwikila kwikila kuvwidila ku zingila.

Makanda Mangiama

Makanisi Yami

What does this chapter inspire in you? How will you apply it?

Ask Laotzu About This Chapter Full chat →